Regels van nationale parken in Tanzania

Alle nationale parken in Tanzania kennen regels waaraan zowel bezoekers als gidsen zich moeten houden. Deze regels en voorschriften beschermen de natuurlijke omgeving – planten, dieren en natuurlijke hulpbronnen – waarop het volledige ecosysteem rust. Een deel van de regels is daarnaast bedoeld om de veiligheid van reizigers te waarborgen. 

Nationale parken van Tanzania

Tanzania telt 22 nationale parken: bijzondere natuurgebieden die door de overheid onder bescherming zijn geplaatst. Tot de populairste behoren de Serengeti, Tarangire, Lake Manyara, Arusha, Ruaha en Nyerere. Binnen nationale parken kunnen mensen niet leven zoals elders: er mogen geen wegen of huizen worden gebouwd, geen natuurlijke hulpbronnen worden gewonnen, geen gewassen worden verbouwd, geen vee worden gehouden en geen dieren worden bejaagd. Alle dieren in het park worden door rangers geteld; zij nemen natuurbescherming serieus en houden vast aan het principe dat men niet ingrijpt in de natuurlijke levenswijze van dieren en planten. Daarbij hoort ook het bewaren van het evenwicht in ecosystemen, zodat wilde dieren kunnen floreren en zich voortplanten.

De enige menselijke activiteit die in nationale parken is toegestaan, is toerisme. Meestal worden de parken bezocht met terreinwagens; deze activiteit heet een game drive. Het Kilimanjaro Nationaal Park onderscheidt zich van andere beschermde gebieden, omdat reizigers er vooral naartoe gaan om de hoogste berg van Afrika te beklimmen. Er zijn ook parken op afgelegen plekken, bijvoorbeeld op eilanden in het Victoriameer of in de bergen bij het diepste meer van Afrika, Lake Tanganyika. Bezoekers bereiken deze gebieden over het water. De meeste nationale parken liggen echter in de weidse open ruimte van savannes en lichte bossen.

Op bepaalde plaatsen staat de overheid de bouw toe van ecohotels waar reizigers rechtstreeks in het nationale park kunnen overnachten. Dat is belangrijk, omdat game drives meestal in de ochtend plaatsvinden, kort na zonsopkomst, en in de avond, voordat het donker wordt. De afstand tussen de overnachtingsplek en het begin van de safariroute moet daarom zo klein mogelijk blijven. Daarnaast zijn er in nationale parken enkele speciale zones waar bezoekers uit de auto mogen stappen: zogenoemde picnic sites, dus plekken die zijn ingericht voor de lunch; uitkijkpunten waar u het landschap kunt bewonderen; en in enkele parken routes voor wandelsafari's. Het belangrijkste onderdeel van de safari is de game drive: bezoekers zitten comfortabel en veilig in een SUV en observeren de rijke dierenwereld vanuit het raam of met een verrekijker onder het opgeklapte dak van de auto.

Wat gebeurt er als u de regels overtreedt?

Elk nationaal park in Tanzania heeft een beknopte set regels waaraan alle bezoekers zich moeten houden. De formuleringen lijken op elkaar: u mag het leven van dieren niet verstoren, planten niet beschadigen, geen afval achterlaten, geen levende of niet-levende natuurlijke voorwerpen uit beschermde gebieden meenemen, zich 's nachts niet door het park verplaatsen, enzovoort. Al deze verplichte richtlijnen passen zowel bij natuurbescherming als bij de zorg voor de veiligheid van bezoekers.

Soms lijken de verboden niet bijzonder streng en is de verleiding groot om net iets verder te gaan dan toegestaan, zeker wanneer de spanning van een game drive toeneemt. Welke regels willen reizigers in Tanzania het vaakst overtreden? En aan welke regels moeten we onze gasten herinneren, met het verzoek verstandig te blijven en niet toe te geven aan een impuls van het moment? Veel van deze overtredingen hebben helaas verstrekkende en onaangename gevolgen. Hieronder bespreken we daarom kort enkele van deze regels.

Te hard rijden tijdens een game drive

Het kan aantrekkelijk lijken: u staat in een SUV onder het open dak en ziet de bomen voorbijflitsen, vogels boven u zweven en stofwolken achter de auto opdwarrelen. Soms wilt u met vaart over de savanne rijden, en soms krijgt de chauffeur-gids via de radio een bericht over de locatie van een leeuwentroep. Om te zien hoe de leeuwen hun prooi delen en zo dicht mogelijk bij de dieren te komen, moet u dan precies op de juiste weg zijn, want binnen enkele minuten arriveren tientallen andere auto's. Dit geldt vooral in populaire parken met honderden bezoekers, zoals de Serengeti.

Wat kan er gebeuren tijdens een game drive met hoge snelheid door de savanne? Een te hard rijdende auto jaagt veel dieren weg, vooral kleine dieren zoals knaagdieren, kleine antilopen, vogels of jonge dieren. Nog problematischer wordt het wanneer een dier plotseling de weg op springt en wordt aangereden.

Soms worden de passagiers zelf slachtoffer van te hard rijden. Chauffeurs van safariwagens die bij hoge snelheid de controle verliezen terwijl ze zich naar zeldzame dieren haasten, kunnen een ongeluk veroorzaken. Zulke ongelukken gebeuren helaas ook in de parken. In juli 2022 reed in het Serengeti Park een safari-SUV met zeer hoge snelheid; de reiziger in de cabine droeg geen veiligheidsgordel en het dak stond open. Het voertuig sloeg over de kop. De man werd uit de cabine geslingerd en overleed.

De chauffeurs van Altezza Travel krijgen strikte instructies om zich zowel in de nationale parken als op de verbindingswegen daartussen aan de verkeersregels te houden en nooit harder te rijden dan is toegestaan. Al onze voertuigen hebben GPS-trackers, zodat we de snelheid van iedere auto eenvoudig kunnen controleren, ook vanuit kantoor. De maximaal toegestane snelheid in de nationale parken van Tanzania is 50 km/u, of 25 km/u in het Ngorongoro Conservation Area. Daarom vragen we u de chauffeurs niet te vragen sneller te rijden. U ziet de dieren vrijwel zeker iets later alsnog; achtervolgen is niet nodig. Veiligheid op safari moet altijd de eerste prioriteit blijven.

Het gaat bovendien niet alleen om uw veiligheid, maar ook om het leven van wilde dieren. Wat kan er gebeuren als u met hoge snelheid door het park rijdt? Uw auto kan bijvoorbeeld een vogel raken die op weg is om voedsel voor zijn jongen te zoeken. U merkt het misschien niet eens. En geloof ons: dit gebeurt zelfs buiten nationale parken. De moeder vogel is verdwenen; niemand keert terug naar de jongen in het nest om voedsel te brengen of hen tegen roofdieren te beschermen. De kans is groot dat ook de jongen sterven. Het is belangrijk stil te staan bij de ernstige gevolgen van te hard rijden in het park en bij de onherstelbare schade die dit gedrag aan de natuur kan toebrengen.

Van de weg af rijden

Een andere veelvoorkomende verleiding tijdens het observeren van dieren in Afrika is van de weg af rijden om dichter bij leeuwenwelpen te komen die zich in het gras verschuilen, bij een familie wrattenzwijnen of bij een stroom waar krokodillen op de oevers liggen. Het lijkt alsof er niets mis kan gaan wanneer één enkele auto – toevallig die van u – de toegestane weg kort verlaat en een paar meter door het gras rijdt.

Kleine dieren en vogels verschuilen zich vaak in het gras. Jonge caracals, servals en andere dieren – kleine katachtigen – blijven in hun schuilplaats terwijl hun ouders jagen of het territorium bewaken. Nachtactieve vogels slapen overdag in het gras en hebben simpelweg geen tijd om op tijd te reageren en onder de wielen van een SUV vandaan te vliegen. Veel vogels, er leven honderden soorten in de parken van Tanzania, bouwen hun nest direct in het gras. Passagiers merken niet eens dat ze kwetsbare eieren of pas uitgekomen, donzige jongen verpletteren. Ongevaarlijke slangen, traag bewegende schildpadden, behendige waterjuffers, kleine dikdiks en duikers, kleurrijke vlinders: in de grassen van de Oost-Afrikaanse savannes leeft een enorme verscheidenheid aan dieren. Sta daarbij stil voordat u uw chauffeur vraagt van de weg af te rijden.

Mensen veroorzaken al enige verstoring door nationale parken binnen te rijden en de dieren die er leven bloot te stellen aan geluid, uitlaatgassen en ongewenste aandacht. Wanneer een dier ervoor kiest om zich van de weg te verwijderen, heeft het rust nodig. Die behoefte verdient respect; het is niet aan ons om voor vermaak of een mooie foto hun leefgebied binnen te dringen.

Vaak lijkt het alsof u met een paar meter extra een prachtige foto kunt maken van een sierlijk dier – een vorstelijke leeuw of een neushoorn – waar veel reizigers op hopen. Maar geloof ons: het is het niet waard. U jaagt het dier op en schaadt tientallen kleinere dieren die u niet eens ziet. Misschien laat u een spoor in het gras achter dat dieren nog lang onrustig maakt, terwijl de foto waarschijnlijk toch middelmatig blijft.

Op internet staan genoeg professionele foto's. De kwaliteit daarvan is anders dan wat u als reiziger bereikt zonder telelenzen en uitgebreide nabewerking. Goede foto's zijn het resultaat van veel werk: geavanceerde apparatuur, professionele vaardigheden en weken of zelfs maanden verblijf in het park. Wie voor 3-4 dagen op safari komt en een indrukwekkende fotocollectie verwacht, is misschien wat optimistisch. Is het dat waard om dieren weg te jagen en hun leefgebied te beschadigen? 

Vanuit de auto observeert u de wilde dieren, neemt u zoveel mogelijk in u op en gebruikt u waar nodig een verrekijker. Vaak zien we met onze eigen ogen veel meer wanneer we niet voortdurend via het scherm van een smartphone naar onze omgeving kijken om zoveel mogelijk foto's te maken. Tegelijkertijd is er niets mis met enkele foto's vanuit de auto, zolang geen enkele regel wordt overtreden.

De gids-chauffeurs van Altezza Travel gaan zorgvuldig en respectvol om met de dieren die zij gasten op safari laten zien. Zij rijden niet van de wegen af die door de parkautoriteiten zijn aangelegd. 

Wilde dieren voeren

In steden is het voor veel mensen inmiddels vanzelfsprekend dat voedsel voor mensen niet goed is voor dieren en zelfs schadelijk kan zijn. In de wildernis vergeten we deze regel soms wanneer we magere antilopen of bedelende apen zien, en zoeken we naar een stuk fruit of zelfs een koekje om naar het dier te gooien. Dat is onverantwoord.

Dieren voeren is ook verkeerd omdat regelmatig voedsel van mensen, hoe goed bedoeld ook, dieren de vaardigheid ontneemt om zelf voedsel te vinden. Dit probleem is vooral groot bij de picnic sites in nationale parken, waar buitentafels klaarstaan voor de lunch. Parkbezoekers nemen hun eigen lunchboxen mee. Vaak duurt een game drive de hele dag en is de maaltijd op de picnic site de enige gelegenheid om tussen het ontbijt en het diner in het hotel iets te eten.

Grote aantallen vogels verzamelen zich bij de lunchplekken van mensen. Ook apen en andere kleine primaten komen aanrennen. Sommige wachten bescheiden tot mensen hun iets toewerpen, terwijl moediger dieren voedsel stelen, vaak rechtstreeks uit de handen van onoplettende bezoekers. Soms ontstaan er conflicten tussen dieren en mensen, waarbij apen mensen kunnen verwonden, bijvoorbeeld door te bijten of te krabben.

Zulke ongecontroleerde interacties zijn schadelijk. In 2020 moesten rangers, na een reeks negatieve ontmoetingen tussen mensen en dieren bij een van de picnic sites in Tarangire Park, veel groene meerkatten en bavianen afschieten die mensen aanvielen. Zo kan iemand op een dag naar Afrika komen voor een safari, uit medelijden een aap voeren, en er uiteindelijk aan bijdragen dat het dier wordt gedood.

Wanneer u wilde dieren ziet, is het belangrijk niet toe te geven aan de impuls om hun voedsel toe te werpen, laat staan voedsel dat voor mensen bedoeld is. Verstandiger is het om na te denken over de langetermijngevolgen van uw handelen. Als een dier in de wildernis van Afrika, tussen vele concurrenten en gevaarlijke roofdieren, heeft overleefd tot het moment waarop u het ziet, dan is het een sterk en gezond dier dat uw "hulp" niet nodig heeft. Probeer wilde dieren daarom niet te voeren en grijp niet in in hun natuurlijke leven in een gebied dat tegen menselijke invloed wordt beschermd. In een nationaal park observeert u de natuur alleen.

Er is slechts één uitzondering waarbij ingrijpen vanuit natuurbescherming zinvol kan zijn. Komt u tijdens uw safari in Afrika een jong dier zonder moeder tegen, of een ongezond of gewond dier, vraag uw gids dan contact op te nemen met de parkrangers. Hij geeft hun alle benodigde informatie over het dier dat hulp nodig heeft en waarschuwt de Tanzaniaanse veterinaire dienst. U kunt ook zelf de GPS-coördinaten van de plek opslaan en doorgeven aan het kantoor van Altezza Travel. Of stuur simpelweg de geolocatie naar uw manager; dan halen wij de coördinaten eruit en geven we die door aan de dierenartsen. Uw hulp wordt zeer gewaardeerd.

Waar moet u verder op letten tijdens een bezoek aan nationale parken?

Naast de drie hierboven genoemde regels gelden in de beschermde gebieden van Tanzania nog andere beperkingen. Het is verboden dieren 's nachts te verstoren. De toegestane tijden voor game drives kunnen per park iets verschillen, maar in Tanzania, dat dicht bij de evenaar ligt, komt de zon het hele jaar door ongeveer op hetzelfde moment op en gaat zij rond dezelfde tijd onder: na 06.00 uur en kort na 18.00 uur.

U mag niet ingrijpen in natuurlijke leefgebieden: het is niet toegestaan dieren of planten het park in te brengen, flora en fauna uit het park mee te nemen, of voorwerpen zoals gevonden schedels, botten, stenen en andere natuurlijke objecten te verzamelen.

Afval achterlaten in de parken is uiteraard verboden, ook niet-uitgemaakte sigaretten. Kampvuren zijn evenmin toegestaan. In een droge regio kan vuur gevaarlijk zijn. In 2020 en 2022 waren er branden in Kilimanjaro Park die alleen konden worden geblust dankzij het snelle optreden van samenwerkende rangers en de hulp van gidsen en dragers.

Afzonderlijke nationale parken hebben hun eigen kenmerken en beperkingen. U vindt informatie daarover bij de parkingangen, op de website van de centrale administratie van Tanzania National Parks, of via onze managers wanneer u met Altezza Travel op safari gaat.

Andere safarivormen dan de klassieke game drive hebben eigen regels. Denk aan wandelsafari's, watersafari's per boot en tochten per kajak of kano.

Daarnaast zijn er activiteiten met elk hun eigen veiligheidsregels: nachtsafari's in speciale gebieden, wandelingen over hangbruggen, tochten naar chimpansees in de nationale parken Gombe Stream en Mahali Mountains, fietstochten, ballonvaarten boven beschermde gebieden, sportvissen, bezoeken aan musea die worden beheerd door TANAPA, Tanzania National Parks Authority tochten naar oude ruïnes en locaties met rotstekeningen, en de enige toegestane extreme sport: paragliden op de Kilimanjaro.

Regels in het Kilimanjaro Nationaal Park

Het Kilimanjaro Nationaal Park is, historisch gezien, het achtste nationale park van Tanzania. Het grootste deel van het park is bedekt met dicht tropisch bos, dat de beroemde gelijknamige berg omringt. De Kilimanjaro bestaat uit drie slapende vulkanen die naast elkaar liggen. De hoogste top is Uhuru, met een hoogte van 5.895 meter. Verschillende wandelroutes leiden door de bossen en andere klimaatzones naar de top. De meest gebruikelijke manier om het park te bezoeken is een meerdaagse expeditie naar Uhuru Peak. Daarnaast komen bezoekers er voor korte trekkings zonder de top te bereiken, mountainbiken op het Shira-plateau, technisch klimmen op de Mawenzi, overnachten in de krater van de Kibo-vulkaan, het verkennen van gletsjers, documentaire-opnames en de eerder genoemde afdaling vanaf de top met een paraglider.

De algemene regels van het Kilimanjaro Nationaal Park zijn duidelijk. U mag zich alleen over aangelegde paden door het park verplaatsen, achter de gidsen aan, en overnachten op plekken die voor kampen zijn aangewezen. Open vuur is verboden, net als alles wat ook in andere nationale parken niet is toegestaan. Als kinderen jonger dan 10 jaar deelnemen aan de expeditie, mogen zij niet hoger komen dan 3.700 meter.

Tijdens de expeditie is het noodzakelijk alle instructies van de begeleidende gids op te volgen. Als u van plan bent de Kilimanjaro met Altezza Travel te beklimmen, ontvangt u van uw manager alle details over de komende expedities.

Aan alle bezoekers van de nationale parken in Tanzania vragen we deze regels te respecteren, met het besef dat zij zowel de dieren beschermen die in de parken leven als de reizigers die het voorrecht hebben de Afrikaanse wildernis te verkennen. Als organisatoren van safarireizen en bergexpedities dragen we een dubbele verantwoordelijkheid, en we hopen dat u met ons samenwerkt door de regels van de nationale parken te volgen en respectvol om te gaan met de indrukwekkende natuur van Afrika. We hopen dat uw Tanzania-reis fantastisch en veilig verloopt.

Meer weten over reizen in Tanzania?

Ons team denkt graag met u mee. We kennen de belangrijkste bestemmingen in Tanzania uit eigen ervaring. Onze reisspecialisten aan de voet van de Kilimanjaro delen praktische tips en helpen u uw reis zorgvuldig vorm te geven.

Meer interessante artikelen