Nasera-rots in Ngorongoro

Nasera is een bijzondere rotsformatie in het noorden van Tanzania, midden in de savanne. Zulke geïsoleerde rotsheuvels worden inselbergen genoemd; ze blijven achter wanneer het omliggende hogere land door erosie verdwijnt. Misschien is de ovale rots Uluru, in het hart van Australië, het bekendste voorbeeld ter wereld van dit type formatie.

De Nasera-rots ligt in het beschermde Ngorongoro-natuurgebied. Deze plek is ook archeologisch interessant, omdat hier een nederzetting uit de steentijd is ontdekt. Bovendien liggen de beroemde Olduvai-kloof, bekend als de "wieg van de mensheid", en Laetoli, waar archeologen voetafdrukken van vroege menselijke voorouders vonden, vlakbij.

Waar ligt de Nasera-rots?

De Nasera-rots ligt 27 km ten noorden van de Olduvai-kloof, midden op de Angata Kiti-vlaktes. Vlakbij bevindt zich het Gol-gebergte, dat niet hoger reikt dan 1.000 meter. Nasera ligt in het zuidwestelijke deel van dit gebergte, dat onderdeel is van het Ngorongoro-natuurgebied in Tanzania.

De Nasera-rots kan worden bezocht tijdens een safarireis waarin ook de Ngorongoro-krater is opgenomen. Zo omvat ons 5-daagse safariprogramma "Kongoni", langs de nationale parken Tarangire, Ngorongoro en Serengeti, ook deze locatie. Het is een interessante bestemming voor reizigers met belangstelling voor bijzondere natuurlijke formaties, archeologische vindplaatsen en vogelleven – in de bomen rond de rots nestelen veel vogelsoorten.

Rond de Nasera-rots leven bavianen en klipspringerantilopen. Tijdens het regenseizoen trekken gnoes, thomsongazellen en zebra's door het gebied, wat leeuwen en hyena's aantrekt. Klipdassen en hagedissen liggen vaak op de stenen te zonnen. Grote groepen dieren zijn hier echter ongebruikelijk, vooral in het droogseizoen van juni tot en met november.

Wat is de Nasera-rots?

De Nasera-rots is een 50 meter hoge granieten heuvel. Hij maakt deel uit van het Gol-gebergte, dat boven de Sale-vlaktes uitrijst, maar staat als geïsoleerde formatie apart van de rest. Het rotsachtige oppervlak is spaarzaam begroeid met gras en lage struiken; slechts enkele kleine bomen weten aan één zijde van de heuvel wortel te schieten.

Dergelijke formaties worden inselbergen of monadnocks genoemd. Het zijn harde rotsmassa's die achterblijven nadat zachter omliggend materiaal is geërodeerd. Door hun steile hellingen zijn ze lastig te beklimmen, wat avontuurlijk ingestelde reizigers aantrekt die een natuurlijke klim zoeken. De Nasera-rots is echter relatief eenvoudig te beklimmen, vooral vanaf de geleidelijker oplopende zuidoostelijke helling.

Vergelijkbare rotsformaties komen veel voor in savannes en woestijnen, zoals de Sahara. In Zuid-Afrika en de Serengeti in Tanzania worden soortgelijke formaties kopjes genoemd (uitgesproken als kop-ies); leeuwen rusten er vaak op, terwijl ze hun omgeving overzien. Kopjes bestaan vaak uit opgestapelde rotsblokken in plaats van uit één massieve rots. De Nasera-rots is daarentegen één vaste steenmassa, waardoor de term inselberg nauwkeuriger is.

De naam Nasera komt van het Maasai-woord "naasira", dat gestreept, beschilderd of versierd betekent. De Ngorongoro-vlaktes zijn nog altijd het leefgebied van de Maasai, en veel lokale plaatsnamen komen uit hun taal. Het oppervlak van de rots heeft natuurlijke strepen, en de naam kan ook verwijzen naar oude rotsschilderingen in een prehistorische schuilplaats die ooit door vroege primaten werd gebruikt.

De archeologische vindplaats bij de Nasera-rots

De eerste opgraving bij de Nasera-rots werd in 1932 uitgevoerd door de gerenommeerde archeoloog Louis Leakey. Later, in 1975–76, leidde archeoloog Michael Mehlman meer gedetailleerde opgravingen, waarbij een grote verzameling archeologische vondsten en artefacten werd blootgelegd. Deze vondsten gaven inzicht in zowel de midden- als late steentijd, en in de overgang daartussen.

Archeologen vonden bij de rots duizenden stenen werktuigen, speer- en pijlpunten, botfragmenten en aardewerkscherven. De archeologische vindplaats Nasera is bijzonder, omdat het de enige opgravingslocatie in Oost-Afrika is die een geschiedenis van 50.000 jaar omvat en veranderingen in menselijke en dierlijke populaties door de tijd heen laat zien.

De vondsten van de Nasera-rots dateren van 50.000 tot 73.000 jaar geleden en bestrijken de periode van het middenpaleolithicum tot het neolithicum. Tot de oudste stenen artefacten behoren speer- en projectielpunten van vuursteen en obsidiaan. Hoewel de rotsschilderingen bij Nasera slecht bewaard zijn gebleven, zijn nog altijd sporen van rood okerpigment zichtbaar.

Voor beter bewaarde rotsschilderingen raden we een bezoek aan de rotsschilderingen van Kondoa in centraal Tanzania aan, met name rond Kolo, ten zuiden van de nationale parken Lake Manyara en Tarangire.

Wat ligt er in de omgeving van de Nasera-rots?

Verschillende belangrijke historische en natuurlijke locaties liggen in de omgeving van de Nasera-rots. Dit zijn enkele van de meest betekenisvolle:

Olduvai-kloof

De Olduvai-kloof is een van 's werelds bekendste en belangrijkste archeologische vindplaatsen. Hier hebben wetenschappers stenen werktuigen en resten van oude menselijke voorouders gevonden, met name gefossiliseerde botten van Homo habilis en Paranthropus boisei, die ongeveer 1,8 miljoen jaar oud zijn. Deze ontdekkingen hebben geholpen te begrijpen hoe vroege mensen leefden, zich ontwikkelden, leerden op twee benen te lopen en steeds verfijndere werktuigen maakten. Daarom wordt Olduvai de "wieg van de mensheid" genoemd.

De familie Leakey – Louis en Mary Leakey, samen met hun zoon Richard Leakey – speelde een sleutelrol bij deze ontdekkingen, al hebben ook andere wetenschappers hier gewerkt. Enkele gerestaureerde gebouwen in het veldkamp van Mary Leakey dienen nu als museum, waar u ziet hoe archeologen meer dan 30 jaar in het veld leefden. Het museum herbergt een verzameling vondsten, waaronder dozen met botten die nog onderzocht moeten worden. Archeologen bezoeken de vindplaats nog altijd om deze oude ontdekkingen verder te bestuderen.

Wandelend duin

Op enkele kilometers van de Olduvai-kloof ligt een ongewoon bewegend duin. Deze zandformatie, ongeveer 100 meter lang en 5 meter hoog, verplaatst zich langzaam en in een constant tempo westwaarts. De bewegingssnelheid bedraagt ongeveer 100 meter per zes jaar. Wetenschappers hebben het traject van het duin gemarkeerd met gedateerde palen; die vormen nu een zichtbare lijn die de verte in loopt, met markeringen op 17 meter afstand van elkaar. Het duin houdt dezelfde richting aan en wijkt nooit van zijn koers af.

Opmerkelijk is dat het duin zijn vorm behoudt, ondanks de voortdurende beweging. Dit komt door de samenstelling van het zand, dat afkomstig is van de nabijgelegen vulkaan Ol Doinyo Lengai. Het zand bevat magnetische deeltjes, waardoor het duin intact blijft, zelfs terwijl de wind de korrels westwaarts voert. Het duin kan worden beklommen.

Olkarien-kloof

Ongeveer 90 kilometer ten noorden van de Olduvai-kloof ligt de Olkarien-kloof, een opvallend nauwe canyon die is gevormd door erosie van vulkanisch gesteente. Hoewel de kloof slechts 8 kilometer lang is, staat ze bekend om het indrukwekkende landschap, dat op bezoekers een sterke indruk maakt.

Dit gebied is het woongebied van de Maasai, die de omliggende vlaktes traditioneel gebruiken om hun vee te laten grazen. De kloof zelf is een broedplaats geworden voor grote roofvogels, die zich hier tussen maart en juni vestigen.

Een wandeling door de Olkarien-kloof is mogelijk, waardoor dit een boeiende stop is die extra variatie geeft aan een safari in het noorden van Tanzania.

Laetoli

Ongeveer 45 kilometer ten zuiden van de Olduvai-kloof ligt Laetoli, de vindplaats waar Mary Leakey gefossiliseerde voetafdrukken van vroege primaten ontdekte. Deze voetafdrukken, 3,7 miljoen jaar oud, zijn afkomstig van wezens die worden beschouwd als voorouders van moderne mensen, gorilla's en chimpansees. Op het moment van hun ontdekking waren ze het oudste bekende bewijs van tweevoetige voortbeweging (lopen op twee voeten) bij vroege homininen.

De voetafdrukken zijn van twee volwassenen en een kind en bleven onder uitzonderlijke omstandigheden bewaard. De regio heeft nooit dichte bossen gehad; toen een vulkaanuitbarsting de bodem met as bedekte, verhardde die tot een ideaal oppervlak om voetafdrukken vast te leggen. De primaten liepen over het gebied, waarna nieuwe lagen vulkanische as hun sporen bedekten en conserveerden, waardoor ze miljoenen jaren intact bleven.

Ngorongoro-krater, Natronmeer en Serengeti

Niet ver van de Nasera-rots en de Olduvai-kloof liggen de kraters van oude ingestorte vulkanen, die veel bezoekers aantrekken. Daartoe behoren de kraters Empakaai en Olmoti, maar de bekendste is de Ngorongoro-krater. Hier leeft een uitzonderlijke concentratie wilde dieren, waardoor dit een van de beste plekken in Tanzania is voor dierenobservatie in hun natuurlijke leefomgeving.

Vlakbij ligt het Natronmeer, het grootste broedgebied ter wereld voor flamingo's. Het water van het meer is sterk alkalisch, waardoor het voor de meeste dieren ongeschikt is, maar voor flamingo's veilig.

Tot slot ligt Serengeti Nationaal Park dicht bij het Ngorongoro-natuurgebied. De Serengeti is Tanzania's bekendste natuurschat en staat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO; hier vindt de grote migratie van gnoes plaats. Tijdens de grote migratie leggen miljoenen gnoes, zebra's en gazellen grote afstanden af en steken ze rivieren met krokodillen over op zoek naar verse graslanden.

Zowel de Serengeti als de Ngorongoro-krater zijn locaties die de moeite waard zijn en waar u gerust meerdere dagen voor uittrekt. Waarschijnlijk vormen ze de belangrijkste momenten van uw reis. Wilt u meer afwisseling aan uw safari toevoegen, dan zijn bezoeken aan de Nasera-rots, de Olduvai-kloof en andere fascinerende plekken in Tanzania die we hier hebben genoemd een waardevolle aanvulling.

Meer weten over reizen in Tanzania?

Ons team denkt graag met u mee. We kennen de belangrijkste bestemmingen in Tanzania uit eigen ervaring. Onze reisspecialisten aan de voet van de Kilimanjaro delen praktische tips en helpen u uw reis zorgvuldig vorm te geven.

Meer interessante artikelen