De laatste tijd is er veel aandacht voor uitbraken van de zogenoemde apenpokken, of mpox. Er zijn berichten verschenen over een landelijke uitbraak in de Democratische Republiek Congo (DRC) en over de verspreiding van de ziekte in andere Afrikaanse landen en daarbuiten. Dit is wat we tot nu toe over mpox weten.
Mpox-uitbraak: wereldwijde gezondheidsnoodsituatie.
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft de verspreiding van mpox half augustus 2024 uitgeroepen tot een internationale noodsituatie voor de volksgezondheid en een bedreiging voor de wereldwijde gezondheid. Het is de tweede keer dat de organisatie zo reageert op de verspreiding van de ziekte; de vorige noodsituatie werd in juli 2022 afgekondigd.
In beide gevallen was de aanleiding voor deze verklaringen de vaststelling van nieuwe uitbraken met een groot aantal gevallen in meerdere landen.
Waarom doet de WHO zulke aankondigingen? Deze verklaringen zijn bedoeld om de regeringen van getroffen landen en internationale organisaties in beweging te brengen, en om anderen te waarschuwen die mogelijk een verhoogd risico lopen. Internationale aandacht is vaak essentieel om gevaarlijke uitbraken aan te pakken.
Wat zijn apenpokken?
Mpox is een infectieziekte die mensen en andere dieren kan treffen. De ziekte wordt gekenmerkt door koorts, pijnlijke huiduitslag, gezwollen lymfeklieren en andere symptomen.
De ziekte wordt veroorzaakt door een virus dat van mens op mens wordt overgedragen en, minder vaak, van dier op mens. De verouderde naam "apenpokken" verwijst naar de eerste geregistreerde overdracht van het virus op een mens, vanuit een aap in 1970 in de Democratische Republiek Congo.
Wat zijn de symptomen en het sterftecijfer van mpox?
Deze ziekte veroorzaakt in eerste instantie koorts, hoofdpijn, spierpijn en zwakte, gevolgd door huiduitslag over het hele lichaam. De koortsfase duurt 1–3 dagen en de uitslag kan 2–4 weken aanhouden. De uitslag is kenmerkend, lijkt op blaasjes of zweren, en kan niet alleen op de huid verschijnen, maar ook in de mond, keel en zelfs in het rectum.
In de meeste gevallen verdwijnen de symptomen binnen enkele weken vanzelf. Er komen echter sterfgevallen voor; meldingen noemen een sterftecijfer van 0,1% tot 10%. Het risico is hoger voor jonge kinderen en mensen met vergevorderde, onbehandelde hiv.
Is mpox in Tanzania gemeld?
Nee, Tanzania heeft geen gevallen van mpox gemeld. Dit is bevestigd door het Tanzaniaanse ministerie van Gezondheid, dat de situatie in andere landen nauwlettend volgt en aan de grenzen maatregelen neemt om te voorkomen dat het virus het land binnenkomt.
Welke landen hebben mpox gemeld?
De Democratische Republiek Congo (DRC) is het zwaarst getroffen, met meerdere uitbraken als gevolg van het traditioneel lage niveau van gezondheidszorg in het land. De ziekte treft vooral kinderen onder de 15 jaar en volwassenen die onbeschermd seksueel contact hebben. Het probleem speelt al meer dan 10 jaar in de DRC.
In april 2024 werden uitbraken vastgesteld in de buurlanden Republiek Congo en Centraal-Afrikaanse Republiek. In juli 2024 werden gevallen gemeld in Burundi, Rwanda en Uganda.
Deze uitbraken werden veroorzaakt door een nieuwe stam die in 2023 is ontstaan en de WHO zorgen baart.
In eerdere jaren zijn ook uitbraken voorgekomen in landen als de Verenigde Staten, Nigeria en Sudan.
Momenteel worden geïsoleerde gevallen gemeld in andere landen ver van Afrika, waaronder Zweden. Dit staat bekend als "geïmporteerde gevallen", waarbij reizigers besmet raken in endemische regio's.
Hoe wordt mpox overgedragen en hoe kan het worden voorkomen?
Mpox wordt vooral overgedragen door nauw contact met een besmet persoon, bijvoorbeeld door aanraking, seksueel contact of kussen. Hoewel overdracht via ademhalingsdruppels mogelijk is, is daarvoor doorgaans langdurig face-to-facecontact nodig, waardoor dit minder vaak voorkomt dan huid-op-huidcontact.
Virusdeeltjes kunnen ook overleven op oppervlakken die door een besmet persoon zijn aangeraakt. Open wonden, snijwonden en slijmvliezen zijn bijzonder kwetsbaar.
Om overdracht te voorkomen, is het essentieel contact met besmette personen te vermijden, meer dan 2 meter afstand te houden en regelmatig de handen te wassen. Als nauw contact met een besmet persoon noodzakelijk is, moeten mondneusmaskers worden gebruikt en moet afstand worden gehouden.
Bestaat er een vaccin tegen mpox?
Ja, er bestaat een vaccin tegen mpox. Het pokkenvaccin, dat hielp om pokken in 1978 uit te roeien, wordt tegen mpox gebruikt. Vaccinatie wordt aanbevolen voor mensen die met besmette personen werken of nauw of intiem contact hebben gehad met iemand die besmet is.
Kan mpox worden behandeld?
Ja, mpox is behandelbaar en de behandeling is gebaseerd op dezelfde principes als de behandeling van pokken. Het belangrijkste middel is een antiviraal medicijn met de naam tecovirimat, dat door de Europese Unie is goedgekeurd.
Dit artikel wordt bijgewerkt zodra nieuwe informatie beschikbaar is. Altezza Travel volgt het nieuws en de officiële verklaringen van relevante organisaties nauwlettend.
Update van 10 maart 2025
Op 10 maart 2025 meldde het ministerie van Gezondheid van Tanzania bevestigde gevallen van mpox in het land. Op 7 maart werden bij twee personen, onder wie een langeafstandsvrachtwagenchauffeur die Tanzania vanuit een buurland was binnengekomen, verdachte symptomen vastgesteld. Bij beiden werden de volgende ziekteverschijnselen gezien:
- Uitslag in het gezicht, op de handen en op de voeten
- Koorts
- Keelpijn en hoofdpijn
- Spier- en rugpijn
Uit tests bleek dat beide personen de infectieziekte hebben. Daarmee heeft Tanzania tot nu toe officieel twee gevallen van mpox geregistreerd.
De autoriteiten blijven de situatie volgen om nieuwe gevallen van apenpokken snel op te sporen. Het ministerie verzekert dat het land volledig is voorbereid om de infectie te bestrijden, en de gezondheidscontroles aan de grenzen zijn aangescherpt.
Daarnaast meldde het ministerie dat de situatie rond het marburgvirus, die op 20 januari werd aangekondigd, onder controle is – er zijn al 41 dagen geen nieuwe gevallen vastgesteld.
Alle content op Altezza Travel wordt samengesteld op basis van deskundige inzichten en grondig onderzoek, in lijn met ons Redactioneel beleid.
Meer weten over reizen in Tanzania?
Ons team denkt graag met u mee. We kennen de belangrijkste bestemmingen in Tanzania uit eigen ervaring. Onze reisspecialisten aan de voet van de Kilimanjaro delen praktische tips en helpen u uw reis zorgvuldig vorm te geven.
