Lange tijd werden expedities op grote hoogte uitsluitend verbonden met mannelijke kracht en uithoudingsvermogen. Dat beeld behoort inmiddels tot het verleden: vrouwen bereiken niet alleen de hoogste bergen ter wereld, maar helpen ook anderen daarbij, als professionele dragers en gidsen. De Kilimanjaro, met 5.895 meter de hoogste berg van Afrika, laat vandaag zien hoe de grenzen binnen een traditioneel als mannelijk gezien beroep steeds verder verdwijnen.
Vrouwen op de Kilimanjaro: context
De eerste vrouw die de Kilimanjaro beklom deed dat in 1927. De toen 22-jarige Australische Sheila MacDonald werd de eerste vrouw die Uhuru Peak bereikte, het hoogste punt van de berg. Destijds was de top nog vernoemd naar de Duitse keizer Wilhelm II. Haar beklimming zorgde voor veel opschudding: algemeen werd aangenomen dat zulke fysieke uitdagingen alleen voor mannen waren weggelegd.
Sindsdien is het aantal vrouwen dat het dak van Afrika beklimt gestaag toegenomen. Halverwege de 20e eeuw namen zij al deel aan talrijke expedities, en in de 21e eeuw zijn vrouwen een vanzelfsprekend onderdeel geworden van het hoogtetoerisme.
Voor de integratie van vrouwen in ondersteunende bergteams ligt de geschiedenis anders. Volgens Equality in Tourism, een organisatie die zich inzet voor gendergelijkheid in de sector, verschenen de eerste vrouwelijke dragers in 1995 op de berg. Destijds ging het echter nog om uitzonderlijke gevallen.
Vandaag is de situatie veranderd. Vrouwen zijn niet alleen aanwezig in functies als kok of ondersteunend medewerker, maar ook als professionele gidsen die verantwoordelijk zijn voor het comfort en de veiligheid van bergbeklimmers.
Waarom kiezen vrouwen ervoor om in de bergen te werken?
“Voor veel Tanzaniaanse vrouwen biedt werken op de Kilimanjaro de mogelijkheid om een carrière op te bouwen en hun gezin te onderhouden. Dat is extra belangrijk gezien het grote aantal alleenstaande moeders in het land, de hardnekkige genderongelijkheid en vertekende sociale normen. Mannen blijven vaak werkloos of weigeren simpelweg een baan aan te nemen. Vrouwen worden gedwongen verantwoordelijkheid te nemen. Vergeleken met zwaar werk op het land of laagbetaalde banen in de stad is het beroep van drager of gids veel kansrijker en winstgevender,” legt Dmitry uit, hoofd van de afdeling beklimmingen bij Altezza Travel.
Verantwoordelijke touroperators die lid zijn van KPAP betalen salarissen die meerdere keren hoger liggen dan de lonen op plantages. Daarnaast heeft werken in de bergen nog een ander voordeel: fooien.
Naast het financiële aspect speelt ook de psychologische kant een rol. Een vrouwelijke drager of gids wordt een voorbeeld voor anderen: zij doorbreekt stereotypen en opent nieuwe loopbaanpaden.
Hoe een vrouwelijk ondersteuningsteam wordt samengesteld
Ondanks de traditionele opvatting dat gidsenwerk of het werk van dragers te zwaar is voor vrouwen, bestaan er geen objectieve beperkingen. De enige vereisten zijn fysiek uithoudingsvermogen en de bereidheid om in zware weersomstandigheden te werken.
Een carrière op de Kilimanjaro ontwikkelt zich stap voor stap. Een nieuwkomer begint als drager, minimaal 1 jaar lang. In die periode test zij niet alleen haar eigen kracht en uithoudingsvermogen, maar leert zij ook hoe het werk binnen een ondersteuningsteam is georganiseerd. Daarna kan zij een opleiding volgen en aan de slag gaan als assistent-gids. In die rol helpt zij bij het opzetten van het kamp, de communicatie met bergbeklimmers en het bewaken van hun veiligheid. Na meerdere jaren als assistent kan zij solliciteren naar de functie van gids.
“Voor vrouwen is dit pad niet anders. Veel organisaties, waaronder Altezza Travel, hebben er belang bij vrouwelijke teams te ondersteunen. Het gaat niet alleen om gelijkheid, maar ook om een manier om het serviceniveau te verbeteren. Sommige vrouwelijke reizigers willen alleen in vrouwengroepen klimmen, en zulke teams zijn daarvoor een uitstekende oplossing,” legt Dmitry uit.
Een nieuw format op de Kilimanjaro: vrouwenexpedities met Altezza Travel
Volgens Dmitry ontstond het idee om reizen voor vrouwen te organiseren op een natuurlijke manier, omdat er al ongeveer 50 vrouwen in de bergteams van Altezza Travel werken. Op een bepaald moment werd duidelijk dat de tijd rijp was voor een format waarin iedere deelnemer, van bergbeklimmers tot gidsen en dragers, vrouw is. Zo krijgen vrouwen die terughoudend zijn om zich bij gemengde groepen aan te sluiten de mogelijkheid om te klimmen in een omgeving waarin zij zich volledig veilig en comfortabel voelen.
“De redenen achter zulke zorgen trekken we niet in twijfel: iedereen heeft een eigen achtergrond die twijfel of ongemak kan oproepen. Waar het om gaat, is dit: ongeacht de samenstelling van het team kunnen alle deelnemers aan expedities van Altezza Travel zich altijd veilig voelen.”
Beklimmingen alleen voor vrouwen zijn geen kunstmatige reactie op een wereldwijde trend. Voor Altezza Travel is dit een betekenisvol initiatief dat meerdere belangrijke doelen tegelijk dient.
- Comfort en veiligheid. Deze expedities helpen sommige vrouwen zich zelfverzekerder te voelen. Voor velen is de grootste drempel om de Kilimanjaro te proberen eerder psychologisch dan fysiek. In een vrouwenteam kunnen deelnemers zich volledig richten op de beklimming.
- Steun aan de lokale gemeenschap. Elke expeditie voor vrouwen creëert vraag naar vakkundige vrouwelijke medewerkers: gidsen, dragers, koks en assistenten. Dat levert niet alleen nieuwe banen op, maar biedt ook concrete kansen voor professionele groei.
- Bijdrage aan gendergelijkheid. Het format met beklimmingen alleen voor vrouwen laat zien dat vrouwelijke teams in voorbereiding en kwaliteit van begeleiding op geen enkele manier onderdoen voor mannelijke teams. Vrouwen in sleutelrollen moedigen anderen aan om deel te nemen aan expedities op grote hoogte en een carrière in de toeristische sector na te streven.
Organisatorisch worden geen concessies gedaan. Alle expedities volgen dezelfde normen voor veiligheid, voeding, acclimatisatie en logistiek. Het enige verschil is de volledig vrouwelijke omgeving, die voor alle deelnemers een comfortabele en ondersteunende sfeer creëert.
Alle content op Altezza Travel wordt samengesteld op basis van deskundige inzichten en grondig onderzoek, in lijn met ons Redactioneel beleid.
Meer weten over reizen in Tanzania?
Ons team denkt graag met u mee. We kennen de belangrijkste bestemmingen in Tanzania uit eigen ervaring. Onze reisspecialisten aan de voet van de Kilimanjaro delen praktische tips en helpen u uw reis zorgvuldig vorm te geven.
